ΤΑ ΜΙΚΡΑ ΚΟΜΜΑΤΑ ΑΙΜΟΔΟΤΕΣ ΤΗΣ ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Κυριακή 27 Μαΐου 2018

Επαμεινώνδας Ε. Πανά,
συντ. Καθηγητή,
Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών

featured image

Αναμφίβολα, η Ελλάδα αντιμετωπίζει μια γενικευμένη κρίση. Αλλά πόσο μεγάλη είναι αυτή η κρίση; Στα 8 χρόνια μνημονίων, «κυβέρνησαν» Παπανδρέου, Παπαδήμος, Σαμαράς, Πικραμένος, Τσίπρας.

Τίθεται το κρίσιμο ερώτημα: Άραγε, αυτό το διάστημα υπήρξαν κάποια χρόνια που πήγαν καλύτερα τα πράγματα; Λύθηκε η γενικευμένη κρίση; Υπάρχει κάτι που έχει πάρει σωστή κατεύθυνση στη χώρα μας; Και αν γίνουν εθνικές εκλογές άραγε τι περιμένουν οι πολίτες ότι μπορεί να αλλάξει;

Απλά ενδέχεται να φύγει ο Αλέξης και να έρθει ο Κούλης.

Όταν οι πολίτες ψήφιζαν το κόμμα του Αλέξη πίστευαν ότι αυτός θα έσκιζε  και τα Μνημόνια, θα έδινε δώρα Χριστουγέννων και Πάσχα και θα άλλαζε τις αποφάσεις της Ευρώπης!!!  Ο Αλέξης είχε υποσχεθεί «κανένα σπίτι στα χέρια τραπεζίτη» και πολλά άλλα. Πόσες από αυτές τις υποσχέσεις τηρήθηκαν και πόσες προσδοκίες των Ελλήνων ικανοποιήθηκαν; Ο ΣΥΡΙΖΑ ολοκλήρωσε με επιτυχία την εξαθλίωση της Μεσαίας Τάξης, κατέστρεψε τους συνταξιούχους οδηγώντας τους σε πιο γρήγορο τέλος, εξαφάνισε όμως και τους προλετάριους. Συμπερασματικά, ο ΣΥΡΙΖΑ πέτυχε τη συνειδητή καταστροφή της ελληνικής κοινωνίας, ενώ καταχρέωσε και τις επόμενες γενιές μέχρι το 2060, και δυστυχώς το γεγονός αυτό είναι χειρότερο από όλα τα άλλα.

Στην πορεία οι Έλληνες διαπίστωσαν με αρκετή καθυστέρηση ότι εργάστηκε μόνο για τα θεμέλια του άρρωστου πολιτικού συστήματος. Ο ΣΥΡΙΖΑ έδωσε ανάσες ζωής στο διεφθαρμένο πολιτικό σύστημα. Δεν επιχείρησε καμία ΚΑΘΑΡΣΗ.  Με τον ξένο παράγοντα ο ΣΥΡΙΖΑ να βαθμολογείται με άριστα (αν και δεν πιστεύει στην αριστεία).

Αναρωτιέται εύκολα κάποιος: Πως εξαπατήθηκε το εκλογικό σώμα; Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν ήταν στη Βουλή το 2010; Και βέβαια ήταν.  Όμως, ο ΣΥΡΙΖΑ τότε είχε τη διακριτική ευχέρεια «να το παίζει» και συστημικά και αντισυστημικά. Τι σημαίνει αυτό; Ότι τα εκλεγμένα κόμματα που βρίσκονται εντός της Βουλής απολαμβάνοντας τους καρπούς των προνομίων απομειώνονται σιγά-σιγά και παύουν να αποτελούν απειλή για το συστημικό πολιτικό σύστημα.

Με απλά λόγια εδώ κρύβονται δύο μικρές αλήθειες: η πρώτη αλήθεια είναι ότι το πολιτικό σύστημα μέσα στο γήπεδό του, την Βουλή, ξέρει να «παίζει μπάλα» από το ένα άκρο το Δεξιό μέχρι το Αριστερό (ΚΚΕ).

Η δεύτερη αλήθεια εντοπίζεται στο γεγονός ότι ο πολίτης πιστεύει ότι με τη συμμετοχή του στην εκλογική διαδικασία και κυρίως με την ψήφο του έχει ο ίδιος τη δύναμη να αλλάξει τη κατάσταση.

Όμως, το πολιτικό σύστημα γνωρίζει καλά εκ των προτέρων την ψευδαίσθηση αυτή του πολίτη και έχει εκτιμήσει ότι οι πολιτικές επιλογές του δεν αποτελούν σοβαρό κίνδυνο για το πολιτικό κατεστημένο, αφού το κλειστό σύστημα της Βουλής διαθέτει τη δύναμη της αφομοίωσης και της μετάλλαξης.

Εδώ ανακύπτει ένα περίεργο ερώτημα: φοβάται το πολιτικό σύστημα την υφιστάμενη πανσπερμία των πατριωτικών ή ακροδεξιών ομάδων; Ή μήπως μπορεί να χρησιμοποιήσει την εκλογική δύναμη των μικρών αυτών κομμάτων προς όφελός του; Τα δεδομένα που ακολουθούν δίνουν απάντηση στο θεωρητικό αυτό ερώτημα.

Το έτος 1977 για πρώτη φορά ένα πατριωτικό κόμμα, η Εθνική Παράταξη (Ε.Π.), συγκεντρώνει μία κρίσιμη μάζα της παραδοσιακής άκρας δεξιάς καταφέρνοντας να εισέλθει στη Βουλή με ποσοστό 6,82%  και πέντε βουλευτές όπως φαίνεται και στον Πίνακα 1.

 

Πίνακας 1

π1

 

 

Toν Σεπτέμβριο του 1981  στελέχη της Εθνικής Παράταξης ενσωματώνονται στη Ν. Δημοκρατία, γεγονός που είχε αρνητική επίπτωση για την Εθνική Παράταξη που δε συμμετείχε στις εκλογές του Οκτωβρίου του 1981.

Έτσι, δόθηκε η ευκαιρία στον Σ. Μαρκεζίνη, με το κόμμα των Προοδευτικών να συμμετέχει στις εκλογές του 1981.

Από το 1981 και ύστερα, οι προσπάθειες της ανάδειξης ενός κόμματος που να βρίσκεται στον ευρύτερο εκτός της Ν. Δημοκρατίας δεξιό χώρο δεν ευδοκιμούν. Η ενσωμάτωση της Εθνικής Παράταξης στη Ν.Δ., έδειξε ότι οι έλληνες πολίτες που κινούνται σ’αυτό το χώρο έχασαν την εμπιστοσύνη τους στους πολιτικούς ηγέτες του συγκεκριμένου χώρου. Η απόφαση του Σπύρου Θεοτόκη, αρχηγού της Εθνικής Παράταξης, για τη διάλυσή της, δημιούργησε τον εντροπικό κατήφορο για την επιβίωση σημαντικού πατριωτικού φορέα.

Είχαν περάσει 16 χρόνια από το 1977, τότε που η Εθνική Παράταξη είχε πετύχει το υψηλό για τη περίοδο εκείνη ποσοστό 6,82%, όταν ένα νέο κόμμα με σημαία την Μακεδονία, η Πολιτική Άνοιξη, κατάφερε να πετύχει στις εκλογές ποσοστό 4,88%, το οποίο όμως στα χρόνια που κύλησαν στη συνέχεια δεν κατάφερε να αξιοποιήσει. Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι η Πολιτική Άνοιξη ιδεολογικά δεν έτεινε προς την άκρα δεξιά.

Μετά τις βουλευτικές εκλογές του 2000 δημιουργήθηκε ο Λαϊκός Ορθόδοξος Συναγερμός (ΛΑΟΣ), ενώ τον Οκτώβριο του 2005 το ΛΑΟΣ διευρύνθηκε με τη συνεργασία της Ελληνικής Πρώτης Γραμμής του Κ. Πλεύρη και άλλων στελεχών του ιδίου χώρου όπως ο Μ. Βορίδης.

Το θετικό αποτέλεσμα αυτής της διεύρυνσης εμφανίζεται στην εκλογική επιτυχία του 2007, όταν το ΛΑΟΣ καταφέρνει να εισέλθη στη Βουλή με 10 βουλευτές.

Συνοπτικά χρειάστηκε περισσότερο από ένα τέταρτο αιώνα (1977-2007) για να φανεί στον ορίζοντα μετά τον εντροπικό κατήφορο των κομμάτων του πατριωτικού χώρου μια αντίστροφη θετική πορεία.

Το 2009 η εικόνα του ΛΑΟΣ ήταν ιδιαίτερα θετική. Ένα σημαντικό τμήμα ψηφοφόρων είχε ήδη πεισθεί ότι μπορούσε ο ΛΑΟΣ να αναδειχθεί σε ένα σοβαρό πατριωτικό κόμμα. Η εικόνα αυτή απεικονίστηκε με το επόμενο εκλογικό ποσοστό 5,63% και με 15 εκλεγμένους βουλευτές.

Στη συνέχεια κάθε δυνατότητα προοπτικής έσβησε από το Σύνδρομο Παπαδήμου. Το ΛΑΟΣ συμμετείχε σε μια μνημονιακή κυβέρνηση για να φθαρεί και να αρχίσει η καθοδική του πορεία.

Στις εκλογές του 2009 οι έλληνες πατριώτες αύξησαν την εκλογική δύναμη του ΛΑΟΣ ενώ την ίδια περίοδο ένα μικρό ποσοστό της τάξης 0,29% ψήφισαν την Χρυσή Αυγή. Το ΛΑΟΣ με τη συμμετοχή του στη κυβέρνηση Παπαδήμου έχασε την εμπιστοσύνη των Ελλήνων ψηφοφόρων,  γιατί δικαίως ή αδίκως δεν είχε εκείνη τη στιγμή μια ξεκάθαρη πατριωτική πυξίδα.

Οι ψηφοφόροι του, λόγω της στροφής του ΛΑΟΣ σε θέσεις «μνημονιακές και συστημικές» θεώρησαν ότι το κόμμα πρόδωσε τις ιδέες του και συνακόλουθα και τις δικές τους προσδοκίες. Η ψήφος τους που ακολούθησε είχε σαφώς τιμωρητικό χαρακτήρα.

Οι εκλογές του 2012 έδειξαν ότι ο οργανισμός του ΛΑΟΣ δεν είχε τις αναγκαίες αντοχές, χωρίς όμως να έχει τελείως καταρρεύσει.

Στις εκλογές του 2012,  δύο νέες δυνάμεις αναδείχθηκαν: Οι ΑΝΕΛ με 10,62% και η Χρυσή Αυγή με 6,97% που προσέφεραν τότε κάτι ξεχωριστό σε σύγκριση με ότι υποσχόταν το ΛΑΟΣ.

Οι ΑΝΕΛ σε μικρό σχετικά διάστημα ακολούθησαν απογοητευτική πορεία για τους ψηφοφόρους τους με ενέργειες που είχαν ως αποτέλεσμα να μειωθεί η εκλογική τους δύναμη στο 7,51% ενώ η Χρυσή Αυγή διατηρήθηκε σταθερά στο ποσοστό της. Από τη μεριά του το ΛΑΟΣ συνέχισε τον εκλογικό του κατήφορο (1,58%).

Στις δύο επόμενες εκλογικές αναμετρήσεις του 2015 η Χρυσή Αυγή αναδεικνύεται ο πρωταγωνιστής του χώρου, με το ΛΑΟΣ να συνεχίζει την μείωση της εκλογικής του δύναμης όπως και οι ΑΝΕΛ.

Το Μνημόνιο δημιουργώντας ριζική ανατροπή της οικονομικής και κοινωνικής ζωής της χώρας αναδεικνύει το τέλος της φάσης της Μεταπολίτευσης. Το ζητούμενο πλέον από τους πολίτες είναι η νέα γεωγραφία του πολιτικού συστήματος που θα προκύψει στις επόμενες εκλογές.

Αυτή τη στιγμή υφίσταται στο υπάρχον πολιτικό σύστημα μια εικόνα δύο πολιτικών διαιρέσεων, εντός της οποίας κάθε κόμμα πρέπει να τοποθετηθεί.

Η μία διαίρεση αφορά στη σχέση Δεξιάς – Αριστεράς και η δεύτερη διαίρεση αναδεικνύεται από την αντίθεση: Μνημόνιο – Αντιμνημόνιο.

Το Γράφημα της διαιρετικής τομής  μας δείχνει ακριβώς το τοπικό στίγμα κάθε πολιτικού κόμματος σήμερα:

ΓΡΑΦΗΜΑ

1

Από τη μορφή του Γραφήματος της διαιρετικής τομής προκύπτουν τα εξής συμπεράσματα:

  • Τα κόμματα ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ και ΠΟΤΑΜΙ βρίσκονται στο πρώτο τεταρτημόριο που οριοθετείται από τους άξονες «Αριστερά – Μνημόνιο». Το γεγονός αυτό δείχνει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ κάνοντας μία από τις πολλές στροφές 180 μοιρών από αντιμνημονιακό κόμμα γίνεται μνημονιακό και κινείται πλέον μεταξύ κεντροαριστεράς και άκρα αριστεράς.
  • Στο δεύτερο τεταρτημόριο έχουμε τους άξονες «Δεξιά – Μνημόνιο». Η Ν. Δημοκρατία εκφράζει με αρχηγό τον Κ. Μητσοτάκη ιδεολογικά τον κεντροδεξιό χώρο σε συνδυασμό με την αποδοχή και την ψήφιση νεοφιλελεύθερων πολιτικών του μνημονίου. Οι ΑΝΕΛ πραγματοποίησαν μία στροφή 180 μοιρών ακολουθώντας τον εταίρο τους, και από αντι-μνημονιακό μετασχηματίστηκαν σε μνημονιακό, αντιμετωπίζοντας όμως έντονο πρόβλημα πολιτικής επιβίωσης.
  • Η τοποθέτηση του ΛΑΟΣ στο δεύτερο τεταρτημόριο οφείλεται ότι το κόμμα αποτέλεσε την ουρά της κυβέρνησης Παπαδήμου, όμως ιδεολογικά λόγω των θέσεών του στο μεταναστευτικό και στα εθνικά ζητήματα εξακολουθεί να βρίσκεται στο πατριωτικό χώρο ή στη λεγόμενη λαϊκή δεξιά.
  • Η Χρυσή Αυγή βρίσκεται μόνη της στο τρίτο τεταρτημόριο «δεξιά – Αντιμνημόνιο», απευθύνεται κυρίως στα μικροαστικά στρώματα σε μεγάλο ποσοστό της καταρέουσας μεσαίας τάξης και έχει καθαρό εθνικιστικό λόγο. Χαρακτηριστικό γεγονός αποτελεί η σταθερή εκλογική της πορεία. Φαίνεται ότι παρά τις διώξεις του συγκεκριμένου κόμματος αυτό δεν υπέστη εκλογική φθορά.
  • Στο τέταρτο τεταρτημόριο, δηλαδή στους άξονες «Αριστερά – Αντιμνημόνιο» βρίσκεται μόνο το ΚΚΕ, συνεπές με την Αντιμνημονιακή πορεία του.

 

Αναμφίβολα, έχοντας υπόψη του τα πιο πάνω το εκλογικό σώμα τάσσεται υπέρ της πολυκομματικής βουλής και κατά της αυτοδυναμίας οποιουδήποτε κόμματος, ενώ τιμωρεί τα αντιμνημονιακά κόμματα που κάνουν στροφή 180 μοιρών και ταυτίζονται με μια λιτότητα χωρίς ελπίδα για το μέλλον.

Μετά από την λεπτομερή ανάλυση της εικόνας της σημερινής πολιτικής κατάστασης, ως επακόλουθο προκύπτει το κρίσιμο ερώτημα: Μήπως το πολιτικό σύστημα χρησιμοποιήσει προς όφελός του την πανσπερμία των πατριωτικών κομμάτων;

Όπως αποδείχθηκε από τα εκλογικά ποσοστά, όσο και από το Γράφημα της Διαιρετικής Τομής η Χρυσή Αυγή δεν έχει χάσει μέχρι στιγμής το ποσοστό της αλλά συγχρόνως δεν έχει μετακινηθεί από τον Αντιμνημονιακό χώρο. Αυτό με μεγάλη πιθανότητα σημαίνει ότι η Χρυσή Αυγή αναμένεται ότι θα ξεπεράσει το κατώφλι του 3% για την είσοδό της στη Βουλή.

Η κρίσιμη διευκρίνιση εντοπίζεται στο μέγεθος του ποσοστού που θα συγκεντρώσουν τα μικρά πολιτικά κόμματα που κινούνται στον ιδεολογικό χώρο από την κεντροδεξιά μέχρι την άκρα δεξιά.

Ο εκλογικός νόμος έχει δύο σημαντικά «κρυφά» κλειδιά για  τους μη επαΐοντες. Το πρώτο κλειδί σχετίζεται με το ποσοστό του πρώτου κόμματος και το δεύτερο κλειδί σχετίζεται με το άθροισμα των ποσοστών των κομμάτων που δεν υπερβαίνουν το όριο (κατώφλι εισόδου) του 3%.

Σημειώνουμε ότι το όριο αυτοδυναμίας 40,4% μειώνεται κατά 1% για κάθε ποσοστό 1% των κομμάτων που δεν υπερβαίνουν το όριο του 3%. Ο Πίνακας 2 είναι ενδεικτικός.

 

ΠΙΝΑΚΑΣ 2: Διαμόρφωση Ποσοστού Αυτοδυναμίας

π2

Οι περισσότερες δημοσκοπήσεις δίνουν το άθροισμα των ποσοστών εκείνων των κομμάτων που μένουν εκτός Βουλής, όταν θα γίνουν οι εθνικές εκλογές, να κυμαίνεται μεταξύ 10% – 13%.  Για παράδειγμα αναφέρεται ότι η δημοσκόπηση της Metron Analysis δίνει ποσοστό 11%  ως αθροιστικό ποσοστό των κομμάτων που θα βρεθούν εκτός Βουλής. Το ποσοστό του πρώτου κόμματος στη συγκεκριμένη δημοσκόπηση ανέρχεται σε 36,3% για τη Ν.Δ. Με αυτό το ποσοστό η Ν.Δ. κάνει αυτοδύναμη κυβέρνηση, αφού υπερβαίνει το αναγκαίο ποσοστό 35,6 που δίνει ο Πίνακας 2, όταν τα εκτός Βουλής έχουν αθροιστικά ποσοστό 11%.

Αξίζει εδώ να αναφερθεί ότι από αυτό το ποσοστό 11%, κάποιο σημαντικό ποσοστό της τάξης 6% – 7% ανήκει στα κόμματα της πανσπερμίας του πατριωτικού χώρου.

Την επισήμανση αυτή πρέπει να λάβουν σοβαρά υπόψη τους οι επικεφαλής αυτών των κομμάτων που «ονειρεύονται» ότι με την παρουσία τους θα τιμωρήσουν το πολιτικό σύστημα ή κάποιο κόμμα, ενώ ουσιαστικά βοηθούν έναν εκ των δύο σημερινών πρωταγωνιστών.

Συμπερασματικά, έχοντας αυτή τη νοοτροπία, τα κόμματα της πανσπερμίας του πατριωτικού χώρου, αντί να μετατραπούν σε όχημα ενότητας και φορέα κάθαρσης γίνονται αιμοδότες του πρώτου κόμματος. Δεν γνωρίζω αν ο Α. Τσίπρας ή ο Κ. Μητσοτάκης μετά τις εκλογές θα αναγορεύσει αυτά τα κόμματα, ως μεγάλους ευεργέτες.

 

 

 

 

Advertisements
This entry was posted in Πολιτικά and tagged , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s